Başlığı, listesi ve tablosu olmayan bir ders kitabı düşün; sadece bitmeyen bir metin yığını. Bir dakikada kaybolursun. Web'de de durum aynı: iyi bir yapı hem insanların hem de arama motorlarının sayfayı anlamasına yardım eder. Bu derste metne düzen getiren öğeleri öğreneceksin.
Başlıklar ve paragraflar
HTML'de altı başlık düzeyi vardır: <h1> en önemlisi, <h6> ise en az önemlisidir. <h1> sayfanın ana başlığıdır ve genellikle sayfada bir kez kullanılır. Bölümler <h2>, alt bölümleri ise <h3> alır. Normal metin paragraflara, yani <p> öğelerine bölünür.
Dikkat: tarayıcı koddaki fazla boşlukları ve satır sonlarını dikkate almaz; on boşluk tek boşluk olarak görünür, Enter'a basmak da yeni satır başlatmaz. Paragraf içinde yeni satır için <br>, konu değiştiğinde yatay çizgi için <hr> kullan.
<style>
body { font-family: system-ui, sans-serif; padding: 12px; color: #1e293b; }
h1 { color: #0f766e; }
</style>
<h1>Visiting Baku</h1>
<p>Baku is the capital of Azerbaijan, on the shore of the Caspian Sea.</p>
<h2>Old City</h2>
<p>Narrow streets and
old stone houses.</p>
<h2>Seaside Boulevard</h2>
<p>A long park by the sea.<br>Perfect for an evening walk.</p>
<hr>
<h3>Tip</h3>
<p>Bring a light jacket: it is often windy.</p><br> ise metni gerçekten yeni satıra geçirir. En üstteki <style> kısmı yalnızca önizlemeyi güzelleştirir; CSS'i ileride öğreneceğiz.Metinde vurgu
Bazen bazı kelimelerin öne çıkması gerekir. Bunun için satır içi öğeler vardır; yeni satırda başlamazlar, metnin içinde kalırlar:
| Öğe | Anlamı | Varsayılan görünüm |
|---|---|---|
<strong> | önemli metin | kalın |
<em> | vurgu | italik |
<mark> | işaretlenmiş metin | sarı arka plan |
<small> | yan notlar, dipnotlar | küçük metin |
<sub>, <sup> | alt simge ve üst simge | H₂O, x² |
<b> ve <i> etiketleri de vardır ama yalnızca görünümü değiştirir. <strong> ve <em> ise anlam da taşır: bir ekran okuyucu bu kelimeleri farklı bir tonlamayla okuyabilir. Bu yüzden anlam önemli olduğunda <strong> ve <em> seç.
<style>
body { font-family: system-ui, sans-serif; padding: 12px; line-height: 1.6; }
</style>
<p><strong>Warning:</strong> the museum is closed on Mondays.</p>
<p>I <em>really</em> want to see the Maiden Tower.</p>
<p>Chapter 3 is <mark>important for the exam</mark>.</p>
<p>Water is H<sub>2</sub>O, and 3<sup>2</sup> = 9.</p>
<p><small>Prices may change without notice.</small></p>Listeler
Sırası önemli olmayan maddeler için madde işaretli liste <ul> (unordered list), sıranın önemli olduğu durumlarda (adımlar, sıralamalar) numaralı liste <ol> (ordered list) kullanılır. Her madde bir <li> (list item) öğesidir. <ul> ve <ol>'un doğrudan içinde yalnızca <li> bulunabilir; iç içe liste bir <li>'nin içine yazılır.
<style>
body { font-family: system-ui, sans-serif; padding: 12px; }
h3 { color: #7c3aed; margin-bottom: 4px; }
</style>
<h3>Shopping list</h3>
<ul>
<li>Bread</li>
<li>Fruit
<ul>
<li>Apples</li>
<li>Pomegranates</li>
</ul>
</li>
<li>Tea</li>
</ul>
<h3>Making tea</h3>
<ol>
<li>Boil the water.</li>
<li>Warm the teapot.</li>
<li>Add the tea and wait 5 minutes.</li>
</ol>Tablolar
Tablolar tablo verileri içindir: ders programı ya da sınav sonuçları gibi satır ve sütunlara yerleşen bilgiler için. <table> tüm tabloyu, <tr> (table row) bir satırı, <td> (table data) sıradan bir hücreyi, <th> (table header) ise başlık hücresini ifade eder. <caption> tabloya bir başlık verir; <thead> ve <tbody> başlık satırlarını ve gövde satırlarını gruplar.
<style>
body { font-family: system-ui, sans-serif; padding: 12px; }
table { border-collapse: collapse; }
th, td { border: 1px solid #cbd5e1; padding: 6px 12px; }
th { background: #e0e7ff; }
caption { font-weight: bold; margin-bottom: 6px; }
</style>
<table>
<caption>Class timetable</caption>
<thead>
<tr><th>Time</th><th>Monday</th><th>Tuesday</th></tr>
</thead>
<tbody>
<tr><td>09:00</td><td>Math</td><td>Physics</td></tr>
<tr><td>10:00</td><td>History</td><td>Math</td></tr>
<tr><td>11:00</td><td colspan="2">Sports day</td></tr>
</tbody>
</table><style> kısmı yalnızca kenarlıkları çizer; o olmadan tabloda çizgi olmaz. colspan="2" son hücreyi iki sütun genişliğine yayar.colspan hücreleri yatay, rowspan ise dikey olarak birleştirir. <th scope="col"> ekran okuyucuya başlığın bütün bir sütuna, scope="row" ise bir satıra ait olduğunu bildirir.
Unutma
<h1>–<h6>sayfanın yapısını gösterir: tek bir<h1>, düzey atlamadan.- Tarayıcı fazla boşlukları ve satır sonlarını birleştirir; metni
<p>,<br>ve<hr>ile böl. <strong>önemi,<em>vurguyu ifade eder; bunlar yalnızca görünüm değil, anlam da taşır.<ul>madde işaretli,<ol>numaralı listedir; her madde bir<li>'dir ve iç içe liste<li>'nin içine yazılır.- Tablo:
<table>→<tr>→<th>ya da<td>;<caption>,<thead>,<tbody>,colspanverowspanonu anlaşılır kılar.