Metin, listeler ve tablolar

Metni başlıklar ve paragraflarla yapılandır, önemli olanı vurgula, bilgiyi listeler ve tablolar hâlinde düzenle.

  • Başlangıç
  • 18 dk
  • 10 soru
  • Ders 2 / 10

Bu derste öğreneceklerin

  • <h1>–<h6> ve paragraflarla açık bir başlık yapısı kurmak
  • Önemli ve vurgulu metni <strong> ve <em> ile işaretlemek
  • Madde işaretli, numaralı ve iç içe listeler oluşturmak
  • Başlık satırı, başlığı ve birleştirilmiş hücreleri olan bir tablo kurmak

Başlığı, listesi ve tablosu olmayan bir ders kitabı düşün; sadece bitmeyen bir metin yığını. Bir dakikada kaybolursun. Web'de de durum aynı: iyi bir yapı hem insanların hem de arama motorlarının sayfayı anlamasına yardım eder. Bu derste metne düzen getiren öğeleri öğreneceksin.

Başlıklar ve paragraflar

HTML'de altı başlık düzeyi vardır: <h1> en önemlisi, <h6> ise en az önemlisidir. <h1> sayfanın ana başlığıdır ve genellikle sayfada bir kez kullanılır. Bölümler <h2>, alt bölümleri ise <h3> alır. Normal metin paragraflara, yani <p> öğelerine bölünür.

Dikkat: tarayıcı koddaki fazla boşlukları ve satır sonlarını dikkate almaz; on boşluk tek boşluk olarak görünür, Enter'a basmak da yeni satır başlatmaz. Paragraf içinde yeni satır için <br>, konu değiştiğinde yatay çizgi için <hr> kullan.

HTML
<style>
  body { font-family: system-ui, sans-serif; padding: 12px; color: #1e293b; }
  h1 { color: #0f766e; }
</style>

<h1>Visiting Baku</h1>
<p>Baku is the capital of Azerbaijan, on the shore of the Caspian Sea.</p>

<h2>Old City</h2>
<p>Narrow streets     and
   old stone houses.</p>

<h2>Seaside Boulevard</h2>
<p>A long park by the sea.<br>Perfect for an evening walk.</p>
<hr>
<h3>Tip</h3>
<p>Bring a light jacket: it is often windy.</p>
Önizleme
İkinci paragraftaki fazla boşluklar ve satır sonu önizlemede görünmez; <br> ise metni gerçekten yeni satıra geçirir. En üstteki <style> kısmı yalnızca önizlemeyi güzelleştirir; CSS'i ileride öğreneceğiz.

Okumaya devam etmek için ücretsiz kaydol

Dersin geri kalan bölümleri, test ve notlar Educora hesabıyla açılır. Kayıt bir dakika sürer; ilerlemen tüm cihazlarında saklanır.

Metinde vurgu

Bazen bazı kelimelerin öne çıkması gerekir. Bunun için satır içi öğeler vardır; yeni satırda başlamazlar, metnin içinde kalırlar:

ÖğeAnlamıVarsayılan görünüm
<strong>önemli metinkalın
<em>vurguitalik
<mark>işaretlenmiş metinsarı arka plan
<small>yan notlar, dipnotlarküçük metin
<sub>, <sup>alt simge ve üst simgeH₂O, x²

<b> ve <i> etiketleri de vardır ama yalnızca görünümü değiştirir. <strong> ve <em> ise anlam da taşır: bir ekran okuyucu bu kelimeleri farklı bir tonlamayla okuyabilir. Bu yüzden anlam önemli olduğunda <strong> ve <em> seç.

HTML
<style>
  body { font-family: system-ui, sans-serif; padding: 12px; line-height: 1.6; }
</style>

<p><strong>Warning:</strong> the museum is closed on Mondays.</p>
<p>I <em>really</em> want to see the Maiden Tower.</p>
<p>Chapter 3 is <mark>important for the exam</mark>.</p>
<p>Water is H<sub>2</sub>O, and 3<sup>2</sup> = 9.</p>
<p><small>Prices may change without notice.</small></p>
Önizleme

Listeler

Sırası önemli olmayan maddeler için madde işaretli liste <ul> (unordered list), sıranın önemli olduğu durumlarda (adımlar, sıralamalar) numaralı liste <ol> (ordered list) kullanılır. Her madde bir <li> (list item) öğesidir. <ul> ve <ol>'un doğrudan içinde yalnızca <li> bulunabilir; iç içe liste bir <li>'nin içine yazılır.

HTML
<style>
  body { font-family: system-ui, sans-serif; padding: 12px; }
  h3 { color: #7c3aed; margin-bottom: 4px; }
</style>

<h3>Shopping list</h3>
<ul>
  <li>Bread</li>
  <li>Fruit
    <ul>
      <li>Apples</li>
      <li>Pomegranates</li>
    </ul>
  </li>
  <li>Tea</li>
</ul>

<h3>Making tea</h3>
<ol>
  <li>Boil the water.</li>
  <li>Warm the teapot.</li>
  <li>Add the tea and wait 5 minutes.</li>
</ol>
Önizleme
Numaralı listeye yeni bir madde ekle; numaralar kendiliğinden güncellenir.

Tablolar

Tablolar tablo verileri içindir: ders programı ya da sınav sonuçları gibi satır ve sütunlara yerleşen bilgiler için. <table> tüm tabloyu, <tr> (table row) bir satırı, <td> (table data) sıradan bir hücreyi, <th> (table header) ise başlık hücresini ifade eder. <caption> tabloya bir başlık verir; <thead> ve <tbody> başlık satırlarını ve gövde satırlarını gruplar.

HTML
<style>
  body { font-family: system-ui, sans-serif; padding: 12px; }
  table { border-collapse: collapse; }
  th, td { border: 1px solid #cbd5e1; padding: 6px 12px; }
  th { background: #e0e7ff; }
  caption { font-weight: bold; margin-bottom: 6px; }
</style>

<table>
  <caption>Class timetable</caption>
  <thead>
    <tr><th>Time</th><th>Monday</th><th>Tuesday</th></tr>
  </thead>
  <tbody>
    <tr><td>09:00</td><td>Math</td><td>Physics</td></tr>
    <tr><td>10:00</td><td>History</td><td>Math</td></tr>
    <tr><td>11:00</td><td colspan="2">Sports day</td></tr>
  </tbody>
</table>
Önizleme
<style> kısmı yalnızca kenarlıkları çizer; o olmadan tabloda çizgi olmaz. colspan="2" son hücreyi iki sütun genişliğine yayar.

colspan hücreleri yatay, rowspan ise dikey olarak birleştirir. <th scope="col"> ekran okuyucuya başlığın bütün bir sütuna, scope="row" ise bir satıra ait olduğunu bildirir.

Unutma

  • <h1>–<h6> sayfanın yapısını gösterir: tek bir <h1>, düzey atlamadan.
  • Tarayıcı fazla boşlukları ve satır sonlarını birleştirir; metni <p>, <br> ve <hr> ile böl.
  • <strong> önemi, <em> vurguyu ifade eder; bunlar yalnızca görünüm değil, anlam da taşır.
  • <ul> madde işaretli, <ol> numaralı listedir; her madde bir <li>'dir ve iç içe liste <li>'nin içine yazılır.
  • Tablo: <table> → <tr> → <th> ya da <td>; <caption>, <thead>, <tbody>, colspan ve rowspan onu anlaşılır kılar.
Bu derste bir hata ya da yanlışlık mı gördün?

Kendini test et

10 soru. Her doğru cevap XP kazandırır.

Soru 1 / 10

Soru 1 / 10. Sayfanın ana başlığı için hangi öğe kullanılır?