İçeriğe geç
Educora
İleri21 dk18 / 27

Tarihler ve metin: profesyonel işlevler

Excel tarihleri nasıl saklar, EDATE, EOMONTH, NETWORKDAYS ve DATEDIF ile süre hesaplama, TEXT ile biçimlendirme, TEXTSPLIT, TEXTJOIN ve Hızlı Doldurma ile metni bölme ve birleştirme.

Kendini test et
Bu derste öğreneceklerin
  • Bir tarihin seri numarası olduğunu anlamak ve DATE ile tarih oluşturmak
  • Son tarihleri, iş günlerini ve yaşı EDATE, EOMONTH, NETWORKDAYS, WORKDAY ve DATEDIF ile hesaplamak
  • TEXT ile sayıları ve tarihleri metin içinde istediğin biçimde göstermek
  • Metni TEXTSPLIT, TEXTBEFORE, TEXTJOIN ve Hızlı Doldurma ile bölmek ve birleştirmek

Bir muhasebeci her faturanın vadesinin ne zaman dolduğunu, projeye kaç iş günü kaldığını ve çalışanların kaç yaşında olduğunu bilmek istiyor. İnsan kaynaklarına ise başka bir sistemden “Hasanova Leyla; leyla@mail.az” gibi tek hücreye yığılmış metinler gelmiş. Bu derste bu tür işleri tarih ve metin işlevleriyle saniyeler içinde yapmayı öğreneceksin.

Excel bir tarihi nasıl saklar

Excel için bir tarih, 1 Ocak 1900'den itibaren sayılan bir seri numarasıdır: 01.01.1900 = 1, 27.09.2026 = 46292. Saat ise günün bir kesridir: 0,5 = öğlen 12:00. Bu yüzden tarihler birbirinden çıkarılabilir (=C2-B2 aradaki günleri verir) ve bir tarihe gün eklenebilir (=B2+30). Parçalardan tarih oluşturmak için =DATE(yıl,ay,gün) kullan: =DATE(2026,9,27). DATE taşan ayı bile düzeltir: =DATE(2026,13,1) → 01.01.2027.

FormülSonuçNe için
=EDATE(DATE(2026,1,31),1)28.02.2026bir ay sonra; ay sonu otomatik düzeltilir
=EOMONTH(DATE(2026,9,12),1)31.10.2026gelecek ayın son günü — “gelecek ay sonuna kadar öde”
=EOMONTH(A2,-1)+1A2'nin ayının 1'iay başı
=NETWORKDAYS(DATE(2026,10,1),DATE(2026,10,31))22cumartesi ve pazar hariç iş günleri (iki uç da dâhil)
=NETWORKDAYS(DATE(2026,10,1),DATE(2026,10,31),H2:H3)21H2'de şirketin tatil günü (15.10.2026, perşembe) varsa
=WORKDAY(DATE(2026,9,28),10)12.10.202610 iş günü sonraki tarih
=WEEKDAY(DATE(2026,9,27),2)7haftanın günü; 2. türde pazartesi = 1, pazar = 7
Sonuç hücrelerine tarih biçimi ver (Ctrl+1); yoksa 46296 gibi bir sayı görürsün. Farklı hafta sonları için NETWORKDAYS.INTL vardır.
DATEDIF ile yaş hesaplamak

B2'de Elvin'in doğum tarihi var: 14.05.2008. Bugün 27.09.2026. Tam yaşını “18 yıl 4 ay 13 gün” biçiminde göster.

Çözümü göster
DATEDIF(başlangıç, bitiş, birim) iki tarih arasındaki tam birimleri sayar:
=DATEDIF(B2,TODAY(),"Y") → 18 (tam yıl)
=DATEDIF(B2,TODAY(),"YM") → 4 (yıllardan artan ay)
=DATEDIF(B2,TODAY(),"MD") → 13 (aylardan artan gün)
Birlikte: =DATEDIF(B2,TODAY(),"Y")&" yıl "&DATEDIF(B2,TODAY(),"YM")&" ay".
Kontrol: 14.05.2026'da 18 yaşını doldurdu, 4 ay daha 14.09.2026'ya, 13 gün de 27.09'a getirir.
“Gelecek ay sonuna kadar öde”

Bir fatura 12.09.2026'da (cumartesi) kesiliyor. Koşul: ödeme gelecek ay sonuna kadar. Vadeyi, takvim günlerini ve müşterinin kaç iş günü olduğunu bul.

Çözümü göster
1) Vade: =EOMONTH(B2,1) → 31.10.2026.
2) Takvim günleri: =C2-B2 → 31.10 − 12.09 = 49 gün.
3) İş günleri: =NETWORKDAYS(B2,C2) → 35 (iki uç da cumartesiye denk geldiği için sayılmaz).
Kontrol: 14.09'dan 30.10'a tam 7 hafta var, 7 · 5 = 35.

TEXT: formül içinde biçim

="Vade: "&C2 yazarsan “Vade: 46296” görürsün, çünkü metin birleştirilirken hücrenin biçimi kaybolur. TEXT bir değeri biçim koduna göre metne çevirir: ="Vade: "&TEXT(C2,"dd.mm.yyyy") → “Vade: 01.10.2026”.

FormülSonuç (İngilizce Excel)
=TEXT(46292,"dd.mm.yyyy")27.09.2026
=TEXT(46292,"dddd")Sunday
=TEXT(46292,"mmmm yyyy")September 2026
=TEXT(1234.5,"#,##0.00")1,234.50
=TEXT(0.256,"0.0%")25.6%
=TEXT(7,"000")007

Metni bölme ve birleştirme

FormülSonuç
=TEXTSPLIT("Hasanova Leyla"," ")Hasanova | Leyla (iki hücreye taşar)
=TEXTSPLIT("Baku;Ganja;Sumgait",";")Baku | Ganja | Sumgait
=TEXTSPLIT(A2,,";")aynısı, ama sütun boyunca (satırlara böler)
=TEXTBEFORE("leyla@mail.az","@")leyla
=TEXTAFTER("leyla@mail.az","@")mail.az
=TEXTJOIN(", ",TRUE,B2:B6)B2:B6'yı virgülle birleştirir, boş hücreleri atlar
TEXTSPLIT, TEXTBEFORE ve TEXTAFTER Microsoft 365'te ve Excel 2024'te vardır; eski sürümlerde LEFT, MID ve FIND birleşimi kullanılır.
  1. 1
    Bir örneği elle yaz

    A sütununda “Hasanova Leyla” gibi tam adlar var. B2'ye sonucun nasıl görünmesi gerektiğini yaz: Leyla.

  2. 2
    Hızlı Doldurma'yı çalıştır

    B3'e geç ve Ctrl+E'ye bas (ya da Data › Data Tools › Flash Fill). Excel kuralı örneğinden tahmin eder ve sütunu doldurur.

  3. 3
    Sonucu kontrol et

    Excel yanlış anladıysa bir iki satırı daha düzelt; Hızlı Doldurma kuralı günceller. Özellikle çift soyadlı ya da baba adı içeren satırlara dikkat et.

Etkileşimli
Simülasyon yükleniyor…
Faturalar: tarih aritmetiği ve metin işlevleri tek tabloda.
Bugünün tarihini sabit değer olarak girCtrl+;
Şu anki saati girCtrl+Shift+;
Hızlı Doldurma — örneğe göre doldurCtrl+E
Format Cells — tarih ve sayı biçimleriCtrl+1

Önemli noktalar

  • Tarih bir seri numarasıdır (27.09.2026 = 46292): tarihler çıkarılabilir ve onlara gün eklenebilir.
  • EDATE ay ekler, EOMONTH ayın son gününü bulur, NETWORKDAYS ile WORKDAY iş günleriyle çalışır.
  • DATEDIF, "Y", "YM", "MD" birimleriyle yaş hesaplar; otomatik tamamlamada görünmez.
  • TEXT bir değeri biçimli metne çevirir; yalnızca görüntüleme için kullan.
  • TEXTSPLIT/TEXTBEFORE böler, TEXTJOIN birleştirir; Hızlı Doldurma (Ctrl+E) hızlıdır ama güncellenmez.

Kendini test et

10 soru. Her doğru cevap XP kazandırır.

1 / 10
=EDATE(DATE(2026,1,31),1) ne döndürür?