İngilis əlifbası və tələffüzün əsasları

İngilis əlifbasının 26 hərfini, onların adlarını və dilimizdə olmayan səsləri öyrən, adını ingiliscə hərf-hərf söyləməyi bacar.

  • 2…4-cü siniflər
  • 14 dəq
  • 10 sual
  • 24 dərsdən 1-cisi

Bu dərsdə öyrənəcəksən

  • İngilis əlifbasının 26 hərfini adları ilə söyləmək və sözləri hərf-hərf demək
  • Hərfin adını onun sözdəki səsindən ayırmaq
  • th və w səslərini, uzun və qısa saitləri düzgün tələffüz etmək
  • Tez-tez işlənən sözlərdə oxunmayan hərfləri tanımaq

Hava limanında, oteldə və ya telefonla danışanda tez-tez bu sualı eşidəcəksən: How do you spell your name? — «Adınızı hərf-hərf deyə bilərsinizmi?» Bunun üçün ingilis hərflərinin adlarını bilmək lazımdır. Üstəlik, ingilis dilində hərfin adı çox vaxt onun sözdəki səsinə bənzəmir. Gəl, hər şeyə əlifbadan başlayaq.

26 hərf

İngilis əlifbası latın qrafikalıdır və 26 hərfdən ibarətdir: 5 sait hərfi (A, E, I, O, U) və 21 samit hərfi. Y hərfi həm sait, həm də samit ola bilər: yes sözündə samit, my sözündə isə saitdir. Azərbaycan əlifbası da latın qrafikalı olduğundan hərflərin çoxu sənə tanışdır, amma onların adları və oxunuşu fərqlidir.

HərfAdı (transkripsiya)Təxminən belə oxunur
A a/eɪ/ey
B b/biː/bi
C c/siː/si
D d/diː/di
E e/iː/i
F f/ef/ef
G g/dʒiː/ci
H h/eɪtʃ/eyç
I i/aɪ/ay
J j/dʒeɪ/cey
K k/keɪ/key
L l/el/el
M m/em/em
N n/en/en
O o/əʊ/ou
P p/piː/pi
Q q/kjuː/kyu
R r/ɑː/ (UK), /ɑːr/ (US)a: (Amerikada: ar)
S s/es/es
T t/tiː/ti
U u/juː/yu
V v/viː/vi
W w/ˈdʌbəl juː/dabl-yu
X x/eks/eks
Y y/waɪ/uay
Z z/zed/ (UK), /ziː/ (US)zed (Amerikada: zi)
İngilis əlifbası: hərflər, onların adları və təxmini oxunuşu

Davamını oxumaq üçün pulsuz qeydiyyatdan keç

Dərsin qalan bölmələri, test və qeydlər Educora hesabı ilə açılır. Qeydiyyat bir dəqiqə çəkir; irəliləyişin bütün cihazlarında saxlanılır.

Hərfin adı və səsi

Azərbaycan dilində söz necə yazılırsa, təxminən elə də oxunur. İngilis dilində isə bir hərf müxtəlif sözlərdə müxtəlif səslər verə bilər. Məsələn, A hərfinin adı [ey]-dir, amma cat sözündə [æ], car sözündə [a:], name sözündə isə [ey] kimi oxunur. Saitlər üçün ən sadə qayda belədir: açıq hecada sait çox vaxt «öz adını deyir», qapalı hecada isə qısa oxunur.

HərfUzun: «öz adını deyir»Qısa
Aname /neɪm/, cake /keɪk/cat /kæt/, bag /bæɡ/
Ehe /hiː/, these /ðiːz/pen /pen/, bed /bed/
Itime /taɪm/, kite /kaɪt/sit /sɪt/, big /bɪɡ/
Ohome /həʊm/, nose /nəʊz/hot /hɒt/, dog /dɒɡ/
Ucute /kjuːt/, tube /tjuːb/cup /kʌp/, bus /bʌs/
Beş sait hərfinin uzun və qısa oxunuşu

Dilimizdə olmayan səslər

  • th — iki səsi var: kar /θ/ (think, three, mouth) və cingiltili /ð/ (this, mother, the). Dilin ucunu yuxarı və aşağı dişlərin arasına qoy və havanı üfür. Bu səs nə [s], nə [t], nə də [z]-dir.
  • w — dodaqları [u] deyirmiş kimi dairəvi et və tez aç: water, week, window. Bu, [v] deyil: wine (şərab) və vine (üzüm tənəyi) fərqli sözlərdir.
  • Uzun və qısa saitlər sözün mənasını dəyişir: ship (gəmi) – sheep (qoyun), live (yaşamaq) – leave (tərk etmək), full (dolu) – fool (axmaq). Uzun saiti bir az uzadaraq de.
  • r — ingilis r-i titrəmir, dil damağa toxunmur. Britaniya tələffüzündə sözün sonunda və samitdən əvvəl r ümumiyyətlə oxunmur: car [ka:], park [pa:k].
  • ng — sözün sonunda bu, burundan çıxan bir səsdir: /ŋ/. Sonuna [q] əlavə etmə: sing, long, morning.

Oxunmayan hərflər

Bəzi ingilis sözlərində yazılan, amma oxunmayan hərflər var. Onları qayda kimi yox, sözlə birlikdə yadda saxlamaq daha yaxşıdır. Ən çox rast gəlinənlər bunlardır:

Oxunmayan hərfNümunələr
k (kn-)know, knife, knee
w (wr-)write, wrong, answer
hhour, honest, what
b (-mb)lamb, climb, thumb
ghnight, light, daughter
tlisten, castle, Christmas
lwalk, talk, half

Nümunə: adını hərf-hərf de

Məsələ

Oteldə administrator Muraddan soruşur: How do you spell your name, please? Murad adını necə hərf-hərf deməlidir? Bəs Anna adı necə deyilir?

Həllini göstərHəllini gizlət

Həll

M — [em]
U — [yu]
R — [a:]
A — [ey]
D — [di]
Cavab: em – yu – a: – ey – di.
Eyni hərf yan-yana iki dəfə gəldikdə double sözü işlənir: Anna — ey – double en – ey.
Özünü yoxla: hərflər və səslər
  1. 1.The English alphabet has letters.
  2. 2.The five vowel letters are A, E, I, O and .
  3. 3.In the word “knee”, the letter is silent.
  4. 4.In the word “honest”, the letter is silent.
  5. 5.In the word “lamb”, the letter is silent.
  6. 6.In the word “night”, the letters are silent.
  7. 7.Add a magic e to “kit” and you get the word .
  8. 8.We spell the name Anna like this: ay – en – ay.
1 / 10

Yadda saxla

  • İngilis əlifbasında 26 hərf var: 5 sait (A, E, I, O, U) və 21 samit.
  • Hərfin adı və sözdəki səsi çox vaxt fərqlidir; açıq hecada sait adətən «öz adını deyir».
  • th səsində dilin ucu dişlərin arasında olur; w isə [v] deyil — dodaqlar dairəvi olur.
  • Uzun və qısa saitlər mənanı dəyişir: ship – sheep, live – leave.
  • Bəzi hərflər yazılır, amma oxunmur: know, write, hour, night.
Dərsdə səhv və ya qeyri-dəqiqlik gördün?

Özünü yoxla

10 sual. Hər düzgün cavab XP qazandırır.

Sual 1 / 10

Sual 1 / 10. İngilis əlifbasında neçə hərf var?