Məzmuna keç
Educora
Başlanğıc12 dəq4 / 27

İlk düsturlar və operatorlar

Düsturun `=` işarəsi ilə başladığını, hesab operatorlarını, əməllərin ardıcıllığını və Excel-in səhv mesajlarını öyrən.

Özünü yoxla
Bu dərsdə öyrənəcəksən
  • Xana istinadları ilə sadə düstur yazmaq
  • Operatorları və əməllərin ardıcıllığını tətbiq etmək
  • #DIV/0!, #VALUE!, #NAME? və #REF! səhvlərini tanımaq

Murad məktəb ləvazimatı alır: 3 dəftər, 2 qələm, 5 karandaş. Kalkulyatorla cəmi bir dəfə hesablamaq asandır, bəs dəftərin qiyməti dəyişsə? Hər şeyi yenidən saymalı olacaqsan. Excel-də isə düsturu bir dəfə yazırsan — qiymət və ya say dəyişəndə nəticə özü yenilənir.

Düstur nədir?

Tərif
Düstur

Xanada = işarəsi ilə başlayan ifadə. Excel onu hesablayır və xanada nəticəni, düstur sətrində isə düsturun özünü göstərir.

=2+3 yazsan, xanada 5 görünəcək. Amma daha faydalısı rəqəmlərin yerinə xana istinadlarından istifadə etməkdir: =B2*C2 «B2-dəki qiyməti C2-dəki saya vur» deməkdir. B2 və ya C2 dəyişən kimi nəticə də dəyişir.

OperatorMənasıNümunə
+toplama=B2+C2
-çıxma=B2-C2
*vurma=B2*C2
/bölmə=B2/4
^qüvvətə yüksəltmə=A2^2
&mətnləri birləşdirmə=A2&B2
= <> > < >= <=müqayisə: nəticə TRUE və ya FALSE=B2>=50

Əməllərin ardıcıllığı

Excel riyaziyyatdakı qaydaya əməl edir: əvvəlcə mötərizələr, sonra qüvvətə yüksəltmə (^), sonra vurma və bölmə, ən sonda toplama və çıxma; eyni səviyyəli əməllər soldan sağa yerinə yetirilir. Buna görə =2+3*4 14 verir, =(2+3)*4 isə 20. Şübhə edirsənsə, mötərizə qoy — artıq mötərizə zərər vermir.

Endirimli alış

Dəftərin qiyməti B2-də (1,50 ₼), sayı C2-də (3); qələmin qiyməti B3-də (0,60 ₼), sayı C3-də (2). Mağaza bütün alışa 10% endirim edir, endirim F1 xanasında 10% kimi yazılıb. Ödəniləcək məbləği hansı düstur hesablayar?

Həllini göstər
Əvvəlcə alışın cəmi mötərizədə hesablanır: (B2*C2+B3*C3) = 4,50 + 1,20 = 5,70 ₼.
Endirimdən sonra qiymətin 90%-i qalır: (1-F1) = 0,9.
Düstur: =(B2*C2+B3*C3)*(1-F1) = 5,70 · 0,9 = 5,13 ₼.
Xarici mötərizələr olmasaydı, Excel əvvəlcə B3*C3*(1-F1) hissəsini hesablayardı və nəticə səhv olardı.

Düsturu xanalara klikləyərək daxil et

  1. 1
    Nəticə xanasını seç və = yaz

    D2 xanasına kliklə və bərabərlik işarəsini yaz.

  2. 2
    Xanalara kliklə

    B2-yə kliklə, * yaz, sonra C2-yə kliklə. Excel ünvanları özü yazır və xanaları rəngli çərçivə ilə göstərir.

  3. 3
    Enter bas

    Xanada nəticə görünəcək, düstur sətrində isə =B2*C2.

  4. 4
    Düsturu aşağı uzat

    D2-nin doldurma markerini aşağı dart. Hər sətirdə düstur öz xanalarına uyğunlaşacaq: =B3*C3, =B4*C4… Bunun səbəbini növbəti dərsdə öyrənəcəksən.

İnteraktiv
Simulyasiya yüklənir…
Dəftərxana alışı: hər sətirdə qiymət × say.

Səhv mesajları

SəhvSəbəb
#DIV/0!Sıfıra və ya boş xanaya bölmə
#VALUE!Yanlış növ: məsələn, mətni rəqəmə vurmaq
#NAME?Excel adı tanımır: funksiya səhv yazılıb və ya mətn dırnaqsızdır
#REF!Düstur silinmiş xanaya istinad edir
#####Səhv deyil: sütun sadəcə dardır
Düsturu redaktə et — istinad edilən xanalar rənglə göstərilirF2
Vərəqdə nəticələr əvəzinə düsturları göstər / gizlətCtrl+`
Düsturu yazmağı ləğv etEsc

Əsas fikirlər

  • Hər düstur = ilə başlayır; xanada nəticə, düstur sətrində düsturun özü görünür.
  • Operatorlar: + - * / ^, mətn üçün &, müqayisə üçün = <> > < >= <=.
  • Ardıcıllıq: mötərizə → qüvvət → vurma/bölmə → toplama/çıxma.
  • Rəqəmlərin yerinə xana istinadları işlət ki, nəticə avtomatik yenilənsin.
  • #DIV/0! — sıfıra bölmə, #VALUE! — yanlış növ, #NAME? — tanınmayan ad, #REF! — silinmiş istinad.

Özünü yoxla

10 sual. Hər düzgün cavab XP qazandırır.

1 / 10
Hansı yazılış düzgün Excel düsturudur?