Funksiyalar və ox funksiyaları

Tutaq ki, onlayn mağazada hər məhsulun endirimli qiymətini hesablamalısan. Eyni üç sətri on yerdə yazmaq olar, amma düsturda səhv tapsan, onu on yerdə düzəltməli olacaqsan. Bunun əvəzinə kodu bir dəfə funksiyaya yığıb ona ad verirsən və lazım olan yerdə sadəcə çağırırsan.

Funksiya elan etmək və çağırmaq

Funksiya function açar sözü, ad, mötərizədə parametrlər və fiqurlu mötərizədə gövdə ilə elan olunur. Elan etmək hələ icra etmək demək deyil: funksiya yalnız adından sonra mötərizə yazıb onu çağıranda işləyir. Çağırış zamanı ötürülən qiymətlərə arqumentlər deyilir.

function greet(name) {
  console.log(`Hello, ${name}!`);
}

greet('Aysel');
greet('Murad');
greet('Leyla');

Hello, Aysel!
Hello, Murad!
Hello, Leyla!

return: nəticəni qaytarmaq

Çox vaxt funksiya nəyisə hesablayır və nəticəni çağırıldığı yerə qaytarır. Bunun üçün return yazılır. Qaytarılan qiyməti dəyişənə yazmaq, başqa hesablamada işlətmək və ya çap etmək olar. return icra olunan kimi funksiya dərhal bitir. return yoxdursa, funksiya undefined qaytarır.

function calculateArea(width, height) {
  return width * height;
}

const room = calculateArea(4, 5);
console.log('Room:', room);
console.log('Two rooms:', calculateArea(3, 3) + calculateArea(2, 1));

function addNoReturn(a, b) {
  const sum = a + b;
}
console.log(addNoReturn(2, 3));

Room: 20
Two rooms: 11
undefined

Parametrə susmaya görə qiymət vermək olar: arqument ötürülməsə, həmin qiymət istifadə olunur.

function orderTea(size = 'medium', sugar = 1) {
  return `${size} tea with ${sugar} sugar`;
}

console.log(orderTea());
console.log(orderTea('large'));
console.log(orderTea('small', 0));

medium tea with 1 sugar
large tea with 1 sugar
small tea with 0 sugar

Ox funksiyaları

Ox funksiyası (arrow function) funksiyanı daha qısa yazmağın müasir üsuludur: function sözü əvəzinə parametrlərdən sonra => işarəsi qoyulur. Gövdə tək ifadədirsə, fiqurlu mötərizə və return yazılmır — ifadənin qiyməti avtomatik qaytarılır. Tək parametrin ətrafındakı mötərizəni də buraxmaq olar.

const square = (x) => x * x;
const add = (a, b) => a + b;
const shout = text => text.toUpperCase() + '!';
const sayHi = () => 'Hi!';

const describe = (name, age) => {
  const group = age >= 18 ? 'an adult' : 'a teenager';
  return `${name} is ${group}`;
};

console.log(square(7), add(2, 3));
console.log(shout('goal'), sayHi());
console.log(describe('Elvin', 15));

49 5
GOAL! Hi!
Elvin is a teenager

const double1 = (n) => n * 2;
const double2 = (n) => { n * 2; };
const double3 = (n) => { return n * 2; };

console.log(double1(5), double2(5), double3(5));

10 undefined 10

Görünmə sahəsi və funksiya qiymət kimi

Funksiyanın içində yaradılan dəyişən lokaldır: o, yalnız həmin funksiyanın içində mövcuddur. Kənarda yaradılan dəyişəni isə funksiyanın içindən oxumaq olar. Bu qayda funksiyaları bir-birindən təcrid edir və adların toqquşmasının qarşısını alır.

const siteName = 'Educora';

function showScope() {
  const secret = 42;
  console.log(siteName, secret);
}

showScope();
console.log(typeof secret);

Educora 42
undefined

JavaScript-də funksiya da qiymətdir: onu dəyişənə yazmaq və başqa funksiyaya arqument kimi ötürmək olar. Başqa funksiyaya ötürülən funksiyaya callback deyilir. Bu ideya massiv metodlarında və asinxron kodda hər yerdə qarşına çıxacaq.

function repeat(times, action) {
  for (let i = 1; i <= times; i++) {
    action(i);
  }
}

repeat(3, (step) => console.log(`Step ${step}`));

Step 1
Step 2
Step 3

const toFahrenheit = (celsius) => {
  // return the temperature in Fahrenheit
};

console.log(toFahrenheit(0));
console.log(toFahrenheit(100));
console.log(toFahrenheit(-40));

32
212
-40