Günlük sorunlar: 被 ve sonuç tümleçleri

Sorunlarla ilgili HSK 3 kelimeleri (丢, 坏, 忘记, 借, 还, 办法, 怎么办, 解决, 着急, 小心), 到 / 住 / 走 / 上 sonuç tümleçleri (找到, 记住, 拿走, 关上) ve 被 ile edilgen yapı: 我的手机被弟弟拿走了 — ne zaman ve nasıl kullanılır.

  • 9…11. sınıflar
  • 24 dk
  • 12 soru
  • Ders 37 / 70

Bu derste öğreneceklerin

  • Günlük sorunları anlatmak ve yardım istemek
  • 到, 住, 走, 上 sonuç tümleçlerini kullanmak ve 没 ile olumsuz yapmak
  • 被 ile edilgen cümle kurmak ve onu 把 cümlesiyle karşılaştırmak
  • 借 ve 还 (huán) fiillerini doğru kullanmak

Sabah Elvin derse yetişmeye çalışıyor ama hiçbir şey yolunda gitmiyor: bisikletinin anahtarı yok, şemsiyesi yerinde değil, telefonu da bir yerlerde kaybolmuş. Oda arkadaşı 王明 sakince diyor ki: 别着急,我们想办法。 Sonra şemsiyenin 被别人拿走了 — «başkası tarafından alınmış» olduğu anlaşılıyor. Bu derste sorunlar hakkında konuşmayı, 找到 («bulmak»), 记住 («aklında tutmak») gibi sonuç bildiren fiilleri ve Çincenin edilgen yapısını — 被 yapısını — öğreneceksin.

Sorunlar ve çözümler: kelimeler

Sorun: 丢 (diū, kaybetmek) — 我的钥匙丢了; 坏 (huài, bozuk) — 自行车坏了; 忘记 (wàngjì, unutmak). Çözüm: 换 (huàn, değiştirmek), 办法 (bànfǎ, yol, çare) — 想办法 (bir çare bulmak), 解决 (jiějué, çözmek) — 问题解决了. Duygular ve uyarılar: 着急 (zháojí, telaşlanmak, endişelenmek) — 别着急! (telaşlanma!), 小心 (xiǎoxīn, dikkat et), 怎么办? (zěnme bàn?, ne yapalım?). Yardım: 帮助 (bāngzhù, yardım etmek; yardım). Zaman kelimeleri: 突然 (tūrán, birden), 刚才 (gāngcái, az önce), 马上 (mǎshàng, hemen), 发现 (fāxiàn, fark etmek, keşfetmek): 我突然发现钱包不见了。

借 (jiè) hem «ödünç almak» hem de «ödünç vermek» demektir; yönü ek kelimeler gösterir: 我跟王明借了一把伞。 (Wang Ming'den bir şemsiye ödünç aldım), 王明借给我一把伞。 (Wang Ming bana bir şemsiye ödünç verdi). Geri vermek 还 (huán)'dır: 我明天还你。 Dikkat: 还 karakterinin iki okunuşu var — hái («hâlâ, daha») ve huán («geri vermek»). Türkçede «ödünç almak» ve «ödünç vermek» ayrıdır, Çincede ise tek fiil ve bir yön kelimesi yeter.

Okumaya devam etmek için ücretsiz kaydol

Dersin geri kalan bölümleri, test ve notlar Educora hesabıyla açılır. Kayıt bir dakika sürer; ilerlemen tüm cihazlarında saklanır.

Sonuç tümleçleri: 到, 住, 走, 上

Çincede bir eylemin sonucu çoğu zaman ayrıca söylenir: 找 (zhǎo) «aramak», 找到 (zhǎodào) ise «bulmak»tır (arayıp sonuca ulaşmak). HSK 3'te dört sonuç tümleci vardır: 到 — hedefe ulaşmak: 找到, 买到, 看到, 听到; 住 — sıkıca, yerinde tutmak: 记住 (aklında tutmak), 拿住 (sıkı tutmak); 走 — uzaklaşma: 拿走 (alıp götürmek), 借走, 带走; 上 — kapanma, birleşme, üstüne koyma: 关上 (kapatmak), 穿上 (giymek), 写上 (üstüne yazmak). Olumsuzu 没 ile yapılır: 我没找到。 (Bulamadım — aradım ama sonuç yok). Türkçede bu fark çoğu zaman ayrı fiillerle verilir: «aramak — bulmak».

TümleçAnlamıÖrnek
到hedefe ulaşmak我找到钥匙了。
住sıkıca tutmak请记住我的电话。
走alıp götürmek谁把我的伞拿走了?
上kapatmak, üstüne koymak出去的时候把门关上。

Hangi tümleç?

Problem

Boşluğu 到, 住, 走 ya da 上 ile doldur: 1) 我找了很久,终于找___了。 2) 这个词很重要,你要记___。 3) 我的书被同学借___了。 4) 天冷了,穿___衣服吧。

Çözümü gösterÇözümü gizle

Çözüm

1) Aramanın sonucu → 到: 终于找到了 (sonunda buldum; 终于 sonunda).
2) Akılda sıkıca tutmak → 住: 你要记住 (aklında tutmalısın).
3) Kitap götürülmüş → 走: 借走了.
4) Giysiyi giymek → 上: 穿上衣服吧 (giyin).

Soru ve olumsuz

Problem

Olumlu ve olumsuz cevap ver: 1) 你找到钥匙了吗? 2) 你记住他的名字了吗? 3) 你买到票了吗? (票 — bilet)

Çözümü gösterÇözümü gizle

Çözüm

1) 找到了。 / 没找到。 — olumsuzda 了 olmaz.
2) 记住了。 / 没记住。
3) 买到了。 / 没买到。 (Méi mǎidào. — Alamadım: denedim ama bilet bulamadım.)
Kural: fiil ve tümleç birlikte cevap olur; olumsuzu 没 + fiil + tümleç, 不 kullanılmaz.

被: edilgen yapı

被 yapısı bir şeyin başına ne geldiğini anlatır: özne (şey) + 被 + yapan + fiil + ek öğe: 我的手机被弟弟拿走了。 (Telefonum kardeşim tarafından alınıp götürüldü). Yapan bilinmiyorsa ya da önemli değilse düşer: 我的伞被拿走了。 ya da 别人 (biérén, başkası) denir: 被别人拿走了. 把 cümlesinde olduğu gibi fiilden sonra bir şey olmalıdır (了, sonuç tümleci); olumsuzluk ve kip sözcükleri 被'den önce gelir: 我的书没被拿走。 Geleneksel olarak 被 çoğunlukla hoş olmayan olaylar için kullanılır: kaybolmak, bozulmak, alınıp götürülmek.

Diğer dillerle karşılaştıralım: Türkçede ve Azerbaycancada edilgen -ıl / -il ekiyle çok yaygın kullanılır: «Telefonum kardeşim tarafından alındı», «Mektup yazıldı». Rusçada был взят, написано gibi biçimler ya da -ся vardır; İngilizcede de edilgen çok yaygındır: The letter was written. Çincede ise 被 çok daha az kullanılır. Nötr durumlarda edilgen anlam 被'siz verilir — şey sadece cümlenin başına geçer: 信写好了。 (Mektup yazıldı), 房间打扫干净了。 (Oda temizlendi). Bu yüzden her «-ıl» ekini 被 ile çevirme: 被'yi özellikle kayıp, zarar ve beklenmedik olaylar için sakla.

KalıpÖrnekAnlamı
şey + 被 + yapan + fiil + ek我的手机被弟弟拿走了。Telefonumu kardeşim almış.
şey + 被 + fiil + ek我的自行车被借走了。Bisikletim (biri tarafından) alınmış.
şey + 没 + 被 + …我的书没被拿走。Kitabım alınmadı.
Karşılaştır: 把 (yapan önde)弟弟把我的手机拿走了。Kardeşim telefonumu almış.

把'dan 被'ye

Problem

被 cümlesine çevir: 1) 弟弟把我的手机拿走了。 2) 同学把我的自行车借走了。 3) 小狗把我的书弄坏了。

Çözümü gösterÇözümü gizle

Çözüm

Kural: 把'dan sonraki nesne özne olur, yapan 被'den sonra gelir, fiil ve sonuç değişmez.
1) 我的手机被弟弟拿走了。
2) 我的自行车被同学借走了。
3) 我的书被小狗弄坏了。 (Wǒ de shū bèi xiǎo gǒu nònghuài le.; 弄坏 bozmak, 弄 ek kelime)
Üç olay da hoş değil — 被 için tipik bir durum.

被 gerekli mi?

Problem

Çevir: 1) Şemsiyem (biri tarafından) alınmış. 2) Mektup yazıldı. 3) Bisikletimin anahtarı alınmamış. 4) Oda temizlendi.

Çözümü gösterÇözümü gizle

Çözüm

1) Hoş olmayan → 被: 我的伞被别人拿走了。 (Wǒ de sǎn bèi biérén názǒu le.)
2) Nötr → 被'siz: 信写好了。 (Xìn xiěhǎo le.)
3) Olumsuzluk 被'den önce: 我的自行车钥匙没被拿走。
4) Nötr → 房间打扫干净了。
Her «-ıl» 被 ile çevrilmez — yalnızca hoş olmayan ya da beklenmedik olaylar.
汉字PinyinAnlamı
我的钥匙丢了,怎么办?Wǒ de yàoshi diū le, zěnme bàn?Anahtarımı kaybettim, ne yapayım?
别着急,我们一起想办法。Bié zháojí, wǒmen yìqǐ xiǎng bànfǎ.Telaşlanma, birlikte bir çare buluruz.
我的自行车坏了,要换一个新的。Wǒ de zìxíngchē huài le, yào huàn yí gè xīn de.Bisikletim bozuldu, yenisiyle değiştirmem lazım.
我刚才发现钱包不见了。Wǒ gāngcái fāxiàn qiánbāo bú jiàn le.Az önce cüzdanımın kaybolduğunu fark ettim.
我跟王明借了一本书,明天还他。Wǒ gēn Wáng Míng jiè le yì běn shū, míngtiān huán tā.Wang Ming'den bir kitap ödünç aldım, yarın geri vereceğim.
外面下雨了,我的伞被别人拿走了。Wàimiàn xià yǔ le, wǒ de sǎn bèi biérén názǒu le.Dışarıda yağmur yağıyor, şemsiyemi de biri almış.
过马路要小心!Guò mǎlù yào xiǎoxīn!Karşıya geçerken dikkatli ol!
问题解决了,谢谢你的帮助!Wèntí jiějué le, xièxie nǐ de bāngzhù!Sorun çözüldü, yardımın için teşekkürler!
Örnek cümleler
Diyalog: anahtar nerede?

艾尔文:怎么办?我的自行车钥匙丢了!

王明:别着急,你再找找。刚才你把它放在哪儿了?

艾尔文:我记得放在桌子上,可是现在没有了。

王明:是不是被李华拿走了?他刚才借了你的自行车。

艾尔文:对!我突然想起来了,我把钥匙给他了。

王明:你看,问题解决了。下次要记住!

艾尔文:好,我马上给他打电话。

汉字PinyinAnlamı
艾尔文:怎么办?我的自行车钥匙丢了!Ài'ěrwén: Zěnme bàn? Wǒ de zìxíngchē yàoshi diū le!Elvin: Ne yapacağım? Bisikletimin anahtarını kaybettim!
王明:别着急,你再找找。刚才你把它放在哪儿了?Wáng Míng: Bié zháojí, nǐ zài zhǎozhao. Gāngcái nǐ bǎ tā fàng zài nǎr le?Wang Ming: Telaşlanma, bir daha ara. Az önce onu nereye koydun?
艾尔文:我记得放在桌子上,可是现在没有了。Ài'ěrwén: Wǒ jìde fàng zài zhuōzi shang, kěshì xiànzài méiyǒu le.Elvin: Masanın üstüne koyduğumu hatırlıyorum ama şimdi yok.
王明:是不是被李华拿走了?他刚才借了你的自行车。Wáng Míng: Shì bu shì bèi Lǐ Huá názǒu le? Tā gāngcái jiè le nǐ de zìxíngchē.Wang Ming: Acaba Li Hua mı aldı? Az önce bisikletini ödünç aldı.
艾尔文:对!我突然想起来了,我把钥匙给他了。Ài'ěrwén: Duì! Wǒ tūrán xiǎng qǐlái le, wǒ bǎ yàoshi gěi tā le.Elvin: Doğru! Birden hatırladım, anahtarı ona verdim.
王明:你看,问题解决了。下次要记住!Wáng Míng: Nǐ kàn, wèntí jiějué le. Xià cì yào jìzhù!Wang Ming: Gördün mü, sorun çözüldü. Bir dahaki sefere unutma!
艾尔文:好,我马上给他打电话。Ài'ěrwén: Hǎo, wǒ mǎshàng gěi tā dǎ diànhuà.Elvin: Tamam, hemen onu arayacağım.
想起来 (xiǎng qǐlái) «hatırlamak» demektir (yön tümleci); 钥匙 (yàoshi, anahtar) ek kelimedir.
Boşluğu doldur: karakter ya da pinyin
  1. 1.我的手机弟弟拿走了。
  2. 2.我找钥匙了!
  3. 3.请记我的电话。
  4. 4.出去的时候把门关。
  5. 5.别着,我们想办法。
  6. 6.我跟他借了一本书,明天他。
  7. 7.我的书被拿走。
  8. 8.我的自行车了,要换一个新的。

Etkileşimli

Simülasyon yükleniyor…
被'de solda 衤 (giysi) kökü var — asıl anlamı «yorgan»dı. 借'de solda 亻 (insan), 还'de ise 辶 (yol, hareket) kökü var.
汉字PinyinAnlamı
被bèiedilgen sözcüğü (tarafından)
丢diūkaybetmek
坏huàibozuk, kötü
忘记wàngjìunutmak
换huàndeğiştirmek
借jièödünç almak; ödünç vermek
还huángeri vermek
办法bànfǎçare, yol
怎么办zěnme bànne yapalım?
解决jiějuéçözmek
着急zháojítelaşlanmak, endişelenmek
小心xiǎoxīndikkatli
帮助bāngzhùyardım etmek; yardım
发现fāxiànfark etmek, keşfetmek
突然tūránbirden
刚才gāngcáiaz önce
马上mǎshànghemen
找到zhǎodàobulmak
记住jìzhùaklında tutmak
拿走názǒualıp götürmek
关上guānshàngkapatmak
别人biérénbaşkası
伞sǎnşemsiye
自行车zìxíngchēbisiklet
钥匙yàoshianahtar (ek kelime)
钱包qiánbāocüzdan (ek kelime)
Dersin kelimeleri
1 / 16

Unutma

  • Sorun kelimeleri: 丢, 坏, 忘记; çözüm: 换, 办法, 解决; 别着急!, 小心!, 怎么办?
  • 借 hem ödünç almak (跟…借) hem ödünç vermek (借给…); geri vermek 还 (huán).
  • Sonuç tümleçleri: 到 (找到), 住 (记住), 走 (拿走), 上 (关上); olumsuzu 没 ile: 没找到.
  • 被: şey + 被 (+ yapan) + fiil + ek öğe; olumsuzluk ve kipler 被'den önce: 没被拿走.
  • 被 çoğunlukla hoş olmayan olaylar içindir; nötr edilgen 被'siz söylenir: 信写好了.

Yazı alıştırması: bu dersin kelimeleri

田 ızgaralı alıştırma sayfaları: çizgi sırası adım adım, üzerinden geçmek için gri karakterler ve boş kareler. Defterde kalem veya ekran kalemiyle yaz ya da PDF’i yazdır.

  • Günlük sorunlar: 被 ve sonuç tümleçleri

    26 kelime · 被 丢 坏 忘记 换 借 还 办法 怎么办 解决 着急 小心 帮助 发现 突然 刚才 马上 找到 记住 拿走 关上 别人 伞 自行车 钥匙 钱包

Bu derste bir hata ya da yanlışlık mı gördün?

Kendini test et

12 soru. Her doğru cevap XP kazandırır.

Soru 1 / 12

Soru 1 / 12. «Telefonumu kardeşim almış» hangi cümledir?