Yol eyni qalır, qaydalar dəyişir: bir göy nişandan sonra piyada və velosiped olmaz, minik avtomobili üçün hədd 110 km/saata qalxır; ağ nişandan sonra hədd 60-a enir; başqa bir nişandan sonra isə küçə piyadalarındır və sürət 20 km/saatdan çox olmaz. Fərqi bilmək üçün nişanları tanımaq kifayətdir.
Üç anlayış
AvtomagistralTərif
Başlanğıcı 5.1, qurtaracağı 5.2 nişanı ilə işarələnən, əks istiqamətlərin hərəkət hissələri ayırıcı zolaqla ayrılan, digər yollarla, dəmir yolu, tramvay, velosiped yolu və piyada zolağı ilə bir səviyyədə kəsişməyən, ən azı hər 50 km-dən bir istirahət yerləri və dayanacaq meydançaları olan yol (Maddə 1, 6-cı bənd).
Yaşayış məntəqəsiTərif
Giriş və çıxışları 5.22–5.25 nişanları ilə işarələnmiş, əhalinin yığcam məskunlaşdığı ərazi. Ağ fonlu 5.22 və 5.23 yaşayış məntəqəsi qaydalarının tətbiq olunduğunu, göy fonlu 5.24 və 5.25 isə bu yolda tətbiq olunmadığını göstərir (Maddə 1, 49-cu bənd; Maddə 66.II).
Yaşayış zonasıTərif
Yaşayış məntəqəsinin girişi 5.51, çıxışı 5.52 nişanı ilə işarələnmiş hissəsi (Maddə 1, 50-ci bənd). Onun qaydaları həyət ərazilərinə də şamil edilir (Maddə 45.IV).
Davamını oxumaq üçün pulsuz qeydiyyatdan keç
Dərsin qalan bölmələri, test və qeydlər Educora hesabı ilə açılır. Qeydiyyat bir dəqiqə çəkir; irəliləyişin bütün cihazlarında saxlanılır.
Avtomagistralda
Avtomagistrala daxil olan sürücü onunla hərəkət edənlərə yol verir; sürətləndirmə zolağı varsa, ondan istifadə etməlidir (Maddə 43.I). Avtomagistralda, eləcə də yaşayış məntəqəsindən kənarda, sağ zolaq boşdursa, sol zolaqlarla getmək olmaz (Maddə 49.I). Avtomagistralda bunlar qadağandır (Maddə 43.II):
- piyadaların, mal-qaranın, at arabalarının, atlıların, velosipedlərin, kiçik elektrik nəqliyyat vasitələrinin, mopedlərin, traktorların, özüyeriyən maşınların və sürəti 50 km/saatdan az olan nəqliyyat vasitələrinin hərəkəti;
- icazə verilən maksimum kütləsi 3,5 tondan çox yük avtomobillərinin ikinci zolaqdan sonrakı zolaqlarda hərəkəti;
- 5.15 və ya 6.11 nişanları ilə işarələnmiş xüsusi dayanacaq meydançalarından kənarda dayanmaq və ya durmaq;
- geriyə dönmək və ayırıcı zolağın texnoloji kəsiklərinə girmək; geriyə hərəkət etmək; sürmə təlimi keçmək.
Məcburi dayananda sürücü avtomobili qaydaya uyğun nişanlayır (qəza işıq siqnalı, qəza dayanma nişanı) və onu hərəkət hissəsinin kənar xəttindən sağdakı zolağa çıxarmağa çalışır (Maddə 43.III). Bu maddənin bütün tələbləri 5.3 «Avtomobillər üçün yol» nişanı olan yollara da aiddir (Maddə 43.IV).
Sürət hədləri
| Nəqliyyat vasitəsi | Yaşayış məntəqəsi | Ödənişli avtomagistral | Avtomagistral | Başqa yollar |
|---|---|---|---|---|
| Minik avtomobili, 3,5 tonadək yük avtomobili | 60 | 130 | 110 | 90 |
| Şəhərlərarası və kiçik avtobus, motosiklet | 60 | 90 | 90 | 90 |
| Digər avtobuslar, qoşqulu minik avtomobili, 3,5 tondan ağır yük avtomobili | 60 | 90 | 90 | 70 |
Yaşayış zonasında
- Piyadalar həm səki ilə, həm də hərəkət hissəsi ilə gedə bilər və üstünlük onlardadır; amma avtomobillərə əsassız maneə yaratmamalıdırlar (Maddə 45.I).
- Sürət 20 km/saatdan çox olmamalıdır (Maddə 45.II, 50.II.1).
- Sürmə təlimi, mühərriki söndürmədən durmaq və 3,5 tondan ağır yük avtomobillərinin xüsusi ayrılmış yerlərdən kənarda durması qadağandır (Maddə 45.II).
- Yaşayış zonasından çıxan sürücü yol hərəkətinin digər iştirakçılarına yol verir (Maddə 45.III).
- Kiçik elektrik nəqliyyat vasitələri burada ən çoxu 10 km/saat sürətlə gedir (Maddə 38-1.3).
Avtomagistralda dincəlmək
Məsələ
Murad uzun yolda yorulub və avtomagistralın kənarında, yol çiynində 15 dəqiqə dincəlmək istəyir. Olarmı?
Həllini göstərHəllini gizlət
Həll
Avtomagistralda yalnız 5.15 və ya 6.11 nişanları ilə işarələnmiş xüsusi dayanacaq meydançalarında dayanmaq və durmaq olar (Maddə 43.II.3).
Murad belə meydançaya qədər getməlidir; yorğun halda sürmək isə ümumiyyətlə qadağandır (Maddə 37.I.8), ona görə yaxın meydançada dincəlməlidir.
Üçüncü zolaqda yük avtomobili
Məsələ
İcazə verilən maksimum kütləsi 12 ton olan yük avtomobili hər istiqamətdə üç zolaqlı avtomagistralda ən sol, üçüncü zolaqla gedir. Qayda pozulurmu?
Həllini göstərHəllini gizlət
Həll
3,5 tondan ağır yük avtomobili avtomagistralda ikinci zolaqdan sonrakı zolaqlara çıxa bilməz (Maddə 43.II.2).
Onun sürəti də avtomagistralda 90 km/saatla məhdudlaşır (Maddə 50.II.4).
Həyətdə top oynayan uşaqlar
Məsələ
Leyla 5.51 nişanından sonra yaşayış zonasına girir. Hərəkət hissəsində uşaqlar top oynayır. O, 25 km/saatla gedir və səs siqnalı verib keçmək istəyir. Nə səhvdir?
Həllini göstərHəllini gizlət
Həll
Yaşayış zonasında piyadalar hərəkət hissəsi ilə gedə bilər və üstünlük onlardadır (Maddə 45.I): Leyla sürəti azaltmalı, lazım gəlsə dayanmalıdır.
Səs siqnalından yalnız yol-nəqliyyat hadisəsinin qarşısını almaq üçün istifadə olunur (Maddə 73.XI).
Yadda saxla
- Avtomagistral 5.1 ilə başlayır, 5.2 ilə bitir; 5.3 nişanlı yolda da eyni qaydalar var (Maddə 1.6, 43.IV).
- Avtomagistrala girən yol verir; dayanmaq yalnız 5.15 və ya 6.11 meydançalarında; geriyə dönmək və geriyə hərəkət qadağandır (Maddə 43).
- Minik avtomobili: yaşayış məntəqəsində 60, başqa yollarda 90, avtomagistralda 110, ödənişli avtomagistralda 130 km/saat (Maddə 50.II).
- Ağ 5.22 — yaşayış məntəqəsi qaydaları var; göy 5.24 — bu yolda yoxdur (Maddə 66.II).
- Yaşayış zonası (5.51): 20 km/saat, piyadaların üstünlüyü, çıxanda yol vermək (Maddə 45).